سه شنبه , آبان ۲۹ ۱۳۹۷
خانه / استان ها / قزوین / گنجینه ی مردم شناسی

گنجینه ی مردم شناسی

گنجینه ی مردم شناسی کاسپین ( 3 مرداد 1393 )

علی رضا هاشمی ، جواد دانیال زاده ، حامد میرزایی ، رضا یارمحمّدی ، ایمان کریمیان ها ، سعید بابایی ، محمّدمهدی علیجانی و محمّد کوچک تبار

گرمابه ی زیبای قجر که در خیابان عبید زاکانی ، قرار دارد ، چند سالی است به عنوان گنجینه ی مردم شناسی کاسپین ، مورد بهره برداری قرار میگیرد . پس از هم کاری سرکار خانم افشار ، راهنمای ارجمند ایرانگردی ، در روز آدینه سوم مردادماه ، سر ساعت ده بامداد در گرمابه ، حاضر میشویم . محور بازدید امروز ما ، مقوله ی مردم شناسی این گنجینه ی ارزشمند است . در آغاز در بخش سربینه ی گرمابه با تندیس ها و نمونک هایی ، رو به رو میشویم که به همّت سازمان میراث فرهنگی و شهرداری کاسپین از اقوام و برخی سنّت های این شهر به نمایش درآمده اند :

  1 )) طایفه ی تات :

  این طایفه در تاکستان و بویین زهرا ، ساکن هستند و از راه کشاورزی و باغداری به ویژه کشت انگور ، گذران زندگی میکنند . آن ها ، پس از برداشت انگور ، خوشه ها را از سقف ، آویزان میکنند و انگور را تا پایان زمستان و نوروز ، سالم و باطراوت ، نگه میدارند ؛ به این کار ، آوین بستن میگویند .

  2 )) طایفه ی ترک :

  ترک ها ، گسترده ترین قوم در نیمه ی شمالی کشور میباشند . با انتقال پایتخت از تبریز به کاسپین توسّط شاه تهماسب صفوی در میانه های سده ی دهم هجری ، طایفه های گوناگونی از این قوم به منطقه ی کاسپین ، کوچیدند و تقریباً در همه ی بخش ها به ویژه در بخش مرکزی و باختری استان کاسپین ، استقرار دارند .

  3 )) طایفه ی کُردها :

  استان های باختری ایران نیز جایگاه استقرار کُردها به شمار می آید که از دوره ی صفویّه به اجبار به مناطق گوناگون ایران کوچانده شدند ؛ از جمله در بخش های مرکزی و شمال باختری استان کاسپین ، استقرار یافته اند . موسیقی نیز جایگاه ویژه ای در میان این قوم دارد .

  4 )) طایفه ی مراغی ها :

  در 17 روستا از روستاهای منطقه ی الموت ، مراغی ها ، ساکن هستند که تفاوت بسیاری از دیدگاه نژاد و زبان با دیگر ساکنان منطقه دارند . مراغی ها در کشاورزی به ویژه کشت حبوب و هم چنین در فرآوری پوشاک و پارچه ها ، مهارت بسیاری دارند .

  در بخش میان در گرمابه با دو اثر هنری زیبا از استاد رضا محمّدی که یکی ، هم پیوند با رخدادهای روز عاشورا و دیگری در پیوند با مراسم زیبا و جالب پنجاه بدر است .

  مراسم پنجاه بدر :

  سنّت پنجاه بدر ، هر سال 19 اردیبهشت ماه در نمازگاه جنوب خاور شهر کاسپین ، برگزار میشود . در گذر این مراسم ، خانواده های کاسپینی در کنار آب انبار نمازگاه ، مستقر میشوند . نماز درخواست باران میخوانند و معمولاً دیماج ( از خوراک های سنّتی کاسپینی ) و آش رشته میخورند و میان دیگران نیز توزیع میکنند . در پایان به سوی آب انبار رفته و سنگ های کوچکی را که در دست دارند به دیوار آب انبار میفشارند و نیّت میکنند . اعتقاد دارند که اگر نیّت شان ، برآورده شود ، سنگ ریزه ها به بدنه ی آب انبار خواهد چسبید . ریشه ی این سنّت ، برگرفته از جشن آفرینش آسمان میباشد .

  در بخش درونی گرمابه نیز نمونک های زیبایی از برخی سنن کاسپینی همانند فروش میوه در گذرها ، کیسه کشی در گرمابه ها ، آهنگری در بازار کاسپین ، مراسم جالب تعزیه ، شهر فرنگ ، لباس های زنانه ، لباس های عروس ، دعانویسی و برخی ظرف های کهن کاسپینی به نمایش درآمده اند .

جواد

بچه ها و من در گرمابه ی قجر

درباره ی علیرضا هاشمی

علی رضا هاشمی هستم ملقّب به مرد همیشه در سفر ؛ زاده ی 6 اردیبهشت 1362 ؛ دل داده ی ایران و تاریخ و طبیعت بی مانندش . سفر رو به صورت رسمی و ثبت شده از 14 اردیبهشت 1385 با سفری دلچسب به استان آذرآبادگان باختری ، آغاز کردم

مطلب پیشنهادی

رودی و سنگ نوشته ای

آذربایجان ؛ آذرآبادگان یا آتروپاتکان . هر چه بنامیمش ، فرقی نمیکند . سرزمینی است …

۷ دیدگاه

  1. سلام
    تا به حال تصور میکردم بیشتر مردم کاسپین را ترک ها تشکیل میدهند
    ممنون از اطلاعات ارزشمند شما

  2. سلام .
    بسيار زيباست…

    من هميشه به سايت شما سر ميزنم و هميشه از اين شور و شوق شما انرژي مثبت ميگيرم .
    اميدوارم اين سايت و اين گروه گردشگري و افراد آن مخصوصاً آقاي هاشمي هميشه سربلند و سر افراز باشيد .
    به اميد ديدار . خدا نگهدار

  3. گرمابه های قدیمی رو دوست دارم 🙂

    راستی من ۲۵ تا ۳۰ مرداد مشهد نمایشگاه دارم.شما که اهل سفر هستین برنامه ریزی کنین تشریف بیارین مشهد

  4. عاشق مردم شناسی هستم
    کاش عکس بیشتری میگرفتید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.